Chính sách pháp luật mới

Nghị định số 42/2022/NĐ-CP ngày 24/6/2022 của Chính phủ Quy định về việc cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan Nhà nước trên môi trường mạng

08/07/2022 10:11 SA

 Ngày 24/6/2022, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 42/2022/NĐ-CP thay thế Nghị định số 43/2011/NĐ-CP ngày 13/6/2011 quy định về việc cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến trên trang thông tin điện tử hoặc cổng thông tin điện tử của cơ quan nhà nước.

Sự cần thiết ban hành:
Sau 10 năm thực hiện Nghị định số 43/2011/NĐ-CP, việc cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước đã đạt được một số kết quả quan trọng, góp phần tiết kiệm thời gian, chi phí, làm cho hoạt động của các cơ quan nhà nước được minh bạch, hiệu quả hơn; góp phần phòng, chống tham nhũng, thực hiện cải cách hành chính toàn diện. Tuy nhiên, việc cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế, trong cả thực tế triển khai và môi trường pháp lý, đồng thời cũng cần nghiên cứu vận dụng kinh nghiệm quốc tế về cung cấp dịch vụ trực tuyến vào thực tiễn phát triển của Việt Nam.  
Nhằm khắc phục triệt để các tồn tại, hạn chế, đồng thời cập nhật các nội dung mới phù hợp với sự phát triển công nghệ, thực tiễn cung cấp dịch vụ trực tuyến trong nước và quốc tế, bảo đảm tính khả thi khi thực hiện các mục tiêu phát triển Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số nói chung và mục tiêu Cung cấp dịch vụ chất lượng phục vụ xã hội nói riêng, việc xây dựng và ban hành một Nghị định mới thay thế Nghị định số 43/2011/NĐ-CP là hết sức cần thiết. Trong đó, môi trường pháp lý phải tạo điều kiện để triển khai các định hướng lớn về cung cấp dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước trong giai đoạn mới, cụ thể như:
- Cung cấp thông tin, dịch vụ công trực tuyến đa dạng, bất cứ lúc nào, bất cứ đâu và trên bất cứ phương tiện gì;
- Chỉ cung cấp một lần đối với dữ liệu yêu cầu người dùng cung cấp cho cơ quan nhà nước khi thực hiện dịch vụ công trực tuyến;
- Cung cấp dịch vụ công trực tuyến có giao diện thân thiện, dễ sử dụng, an toàn bảo mật, được chuẩn hoá, cá thể hóa;
- Cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình được quản lý và giám sát;
- Tích hợp dịch vụ xung quanh nhu cầu người dân và doanh nghiệp;
- Thay đổi văn hoá làm việc, thể chế để cung cấp kịp thời dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước;
- Sản phẩm phần mềm dịch vụ công trực tuyến được cung cấp dưới dạng dịch vụ;
- Cùng người dùng tạo dịch vụ công trực tuyến và tạo kênh tương tác tích cực với người dân, doanh nghiệp;
- Tạo hệ sinh thái cung cấp dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước.
Mục đích ban hành:
Việc ban hành Nghị định mới nhằm mục đích sau:
+ Khắc phục những tồn tại, hạn chế trong cung cấp thông tin, dịch vụ công trực tuyến thời gian qua, đồng thời bổ sung các quy định mới phù hợp với sự phát triển công nghệ, thực tiễn cung cấp dịch vụ công trực tuyến trong nước và quốc tế; hoàn thiện khuôn khổ pháp luật về chuyển đổi số hoạt động của cơ quan nhà nước hướng tới chính phủ số, kinh tế số, xã hội số;
+ Bảo đảm các điều kiện cho việc cung cấp thông tin của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng được đầy đủ, kịp thời, công khai, minh bạch, thuận tiện, an toàn qua nhiều kênh cung cấp khác nhau; có sự tương tác tích cực hai chiều với người dân (bao gồm cả những người yếu thế) và doanh nghiệp;
+ Bảo đảm cung cấp dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước, bảo đảm cho người dân, doanh nghiệp có thể tiếp cận, sử dụng dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước theo nhu cầu một cách thuận tiện, đa kênh, đơn giản, an toàn và nhanh chóng;
+ Bảo đảm tính khả thi khi thực hiện các mục tiêu phát triển Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số nói chung và mục tiêu Cung cấp dịch vụ chất lượng phục vụ xã hội nói riêng trong Chiến lược phát triển Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030 được phê duyệt tại Quyết định số 942/QĐ-TTg ngày 15/6/2021 của Thủ tướng Chính phủ.
Nội dung chủ yếu của Nghị định:
Nghị định số 42/2022/NĐ-CP gồm 5 Chương và 31 Điều với các nội dung chính như sau:
Chương I: Quy định chung
Quy định về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng, giải thích từ ngữ.
- Phạm vi điều chỉnh: Nghị định này quy định cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng.
- Đối tượng áp dụng:
+ Bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Tổng cục, Cục và cơ quan tương đương; Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và các cơ quan chuyên môn trực thuộc; Ủy ban nhân dân các huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh; Ủy ban nhân dân các xã, phường, thị trấn thuộc huyện, quận, thị xã, thành phố.
+ Các tổ chức, cá nhân tham gia cung cấp và sử dụng thông tin, dịch vụ công trực tuyến theo quy định trên môi trường mạng.
+ Cơ quan, tổ chức nhà nước khác tự nguyện áp dụng các quy định của Nghị định này.
- Giải thích từ ngữ: Giải thích một số từ ngữ để thống nhất cách hiểu trong Nghị định này.
Chương II: Cung cấp thông tin của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng
Quy định cụ thể về việc cung cấp thông tin của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng, gồm các nội dung:
- Thông tin cung cấp trên môi trường mạng;
- Các kênh cung cấp thông tin trên môi trường mạng (Các kênh cung cấp thông tin trên môi trường mạng của cơ quan nhà nước; các yêu cầu, điều kiện đối với các kênh cung cấp này);
- Cổng thông tin điện tử của cơ quan nhà nước (Tên miền, vị trí, vai trò và mối liên hệ của cổng thông tin điện tử với các hệ thống thông tin khác trong việc cung cấp thông tin của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng);
- Các chức năng hỗ trợ cơ bản của cổng thông tin điện tử; 
- Tương tác với cá nhân, tổ chức trên môi trường mạng (Chức năng, trách nhiệm của cơ quan nhà nước trong việc tương tác với cá nhân, tổ chức trên môi trường mạng);
- Kết nối, chia sẻ thông tin của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng;
- Quản lý, giám sát cung cấp thông tin của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng (Trách nhiệm của các cơ quan trong việc cung cấp, quản lý, giám sát hoạt động cung cấp thông tin của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng).
Chương III: Cung cấp dịch vụ công trực tuyến trên môi trường mạng
Quy định việc cung cấp dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng; các mức độ, kênh cung cấp, các yêu cầu kỹ thuật và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình cung cấp, sử dụng dịch vụ công trực tuyến trên môi trường mạng, gồm các nội dung:
- Mức độ cung cấp dịch vụ công trực tuyến (Quy định 02 mức độ cung cấp dịch vụ công trực tuyến);
- Danh mục dịch vụ công trực tuyến (Hình thức, nội dung để giới thiệu, đăng tải dịch vụ và hướng dẫn tổ chức, cá nhân truy cập, sử dụng dịch vụ công trực tuyến trên môi trường mạng);
- Kênh cung cấp dịch vụ công trực tuyến (Các kênh cung cấp dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước; các yêu cầu về tên miền, kết nối, đồng bộ của các kênh cung cấp);
- Các yêu cầu kỹ thuật khi cung cấp dịch vụ công trực tuyến trên môi trường mạng (Các yêu cầu như tiêu chuẩn, quy định về chức năng, tính năng kỹ thuật, các yêu cầu khác khi thiết kế, cung cấp dịch vụ công trực tuyến);
- Trách nhiệm cung cấp dịch vụ công trực tuyến (Trách nhiệm cung cấp dịch vụ công trực tuyến; Khuyến khích các cơ quan nhà nước cung cấp các dịch vụ công trực tuyến khác ngoài dịch vụ hành chính công để phục vụ tổ chức, cá nhân);
- Giám sát, đánh giá hiệu quả, mức độ sử dụng dịch vụ công trực tuyến (Quy định về việc quản lý, giám sát hiệu quả, mức độ sử dụng dịch vụ công trực tuyến và Trách nhiệm của các cơ quan trong việc quản lý, giám sát hiệu quả, mức độ sử dụng dịch vụ công trực tuyến).
Chương IV: Bảo đảm hoạt động cung cấp, sử dụng thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng
Quy định các điều kiện bảo đảm phát triển, duy trì hoạt động cung cấp, sử dụng thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước, gồm các nội dung:
- Bảo đảm nhân lực: Ban Biên tập cổng thông tin điện tử; Nhân lực xử lý dịch vụ công trực tuyến; Nhân lực quản trị kỹ thuật; Đào tạo nguồn nhân lực.
- Bảo đảm kinh phí: Kinh phí duy trì hoạt động và phát triển cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng; Kinh phí bảo đảm cơ sở hạ tầng và an toàn thông tin; Kinh phí tạo lập thông tin và chi trả nhuận bút, cung cấp thông tin.
- Bảo đảm hạ tầng kỹ thuật: Bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật; Bảo trì, bảo dưỡng, duy trì hoạt động, nâng cấp, chỉnh sửa cung cấp thông tin, dịch vụ; Bảo đảm hạ tầng kỹ thuật; Bảo đảm an toàn thông tin mạng.
Các nội dung quy định về nguồn nhân lực, kinh phí và các điều kiện trên cho việc cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước sẽ được bảo đảm theo các nhiệm vụ, dự án thuộc các chương trình, kế hoạch, đề án phát triển chính phủ số, chuyển đổi số của các bộ, ngành, địa phương và tuân thủ các quy định pháp luật về phân bổ, quản lý ngân sách nhà nước. Hiện nay, hầu hết các bộ, ngành, địa phương đã ban hành các chương trình, kế hoạch phát triển chính phủ số, chuyển đổi số cho giai đoạn 2021-2025.
Chương V: Tổ chức thực hiện
Quy định cụ thể về trách nhiệm của các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, các cơ quan, đơn vị trong việc cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng; Quy định về hiệu lực và trách nhiệm thi hành sau khi Nghị định được ban hành và có hiệu lực.
Nghị định này có hiệu lực từ ngày 15 tháng 8 năm 2022.

Phạm Quang Hòa